Türk edebiyatında, karşılaştırmalı edebiyat ekseninde yapılan çalışmalar bulunmaktadır. Yapılan çalışmalar incelendiğinde; Dîvân şiiri bağlamında da üzerinde çalışılmış, kayda değer eserler söz konusudur. Çalışmamızda; Dîvân şiirinin son döneminde kadın şâirlikleri ile karşımıza çıkan 19.yy’ın ilk yarısında yaşamış olan Leylâ Hânım ile 19. yy’ın ikinci yarısında hayat süren Kastamonulu Bahâr-zâde Ferîde Hânım’ın “‘âlem bu yâ” redifli gazelleri incelenerek karşılaştırmaya tabi‘ tutulacaktır. Kastamonulu Bahâr-zâde Ferîde Hânım, yaşadığı dönemde Kastamonu'da bulunan ve zaman zaman Kastamonu'ya uğrayan şâirlerle şiir sohbetlerinde bulunmuştur. Özellikle Vali Sırrı Paşa’nın Hânımı şâire Leylâ Hânım ile şiir sohbetinde bulunmuş olan Kastamonulu Bahar-zâde Feride Hanım, birbirlerinin şiirlerine nazîreler yazmışlardır. Bunun yanında, her iki şâir de intisap ettikleri tarikâtlere şiirlerinde değinmişler ve o tarikâtlerin kurucularını kendilerine “dest-gîr” saymışlardır. Leylâ Hânım Mevlevîlik tarikâtine intisap ederken, Kastamonulu Bahâr-zâde Ferîde Hânım da Halvetîliğin Şabâniyye kolunu oluşturan Şa‘bân Baba’ya intisap etmiştir. Bu çalışmamızda; iki dost hâmenin birbirinde yarattığı etki “‘âlem bu yâ” redifli birbirine nazîre olan gazellerden hareketle ortaya konulmuş olacaktır.
There are studies about comparative literature in Turkish literature. When the studies
examined; there are notable works in the context of Diwan poetry, also. In our study; “alem
bu ya” ghazals with redif written by Leyla Hanım who lived in the first half of 19th century
and Bahâr-zâde Ferîde Hânım from Kastamonu who lived in the second half of 19th century
will be examined and compared. Bahâr-zâde Ferîde Hânım from Kastamonu had a talk about poem with poets who
visited Kastamonu in her time. Especially, Bahâr-zâde Ferîde Hânım had a talk about poem
with Leyla Hanım who was wife of governor Sırrı Pasha, they wrote “nazire” to each
other’s poems. In addition this, both of the poets had touched on the sects which they joined
in their works and they had approved the founder of this sects as “dest- gîr” for herself.
While Leyla Hanım had joined the sect of Mevlevi, Bahâr-zâde Ferîde Hânım from
Kastamonu had joined Şabân Baba that formed Şabaniyye branch of Halveti. In this study;
the impact that they had made to each other will be revealed with regards to “âlem bu yâ”
ghazals which are “nazire” to each other.