KOZI KÖRPEŞ BAYAN SULU DESTAN ÜZERİNE BİR TAHLİL DENEMESİ

Gülzana NAUANOVA

İnsanoğlunun geçmişinden izler sunan destanlar, halk edebiyatı unsurları içerisinde önemli bir yere sahiptir. Halk edebiyatı unsurları bir milletin önemli değerlerindendir ve bu destanların önemi büyüktür. Destan, bir milletin kültürünün yeniden yaratıcısı olduğu için milli bir kod özelliğine sahiptir. Bir milletin geçmiş yaşamından izler sunan destanlar, tarihsel bir değerin yanında ait olduğu milletin öz kimliğini de tanınır hale getirmektedir. Destanlar tüm bu önemli değerlerin yanında o milletin gelecek kuşağının şekillendiricisidir. Gelecek kuşaklara geçmiş birikimlerinin aktarılması, çoğu zamanlarda öğüt anlamıda taşıması açısından destanlardan yararlanılmaktadır. Kökünü yani tarihini halk edebiyatı unsurları sayesinde bilen, tanıyan ve ona göre hareket eden kuşak, ait olduğu milletin / toplumun unutulmamasını da sağlamış olacaktır. Genellikle dastanlar, kahramanca efsaneler, efsaneler ve masal hikayelerinin folklorik veya edebi bir işlemidir. Çoğunlukla, destanların  bir yazarı yoktur  (eski destanların toplayıcıları, yazılanların yazarları tarafından fark edilmemiştir).

Kazak destanı olan Kozı Körpeş ile Bayan Sulu destanı Türklerin eski yaşantılarından, gelenek-görenek, örf-adet ve mitlerinden izler taşımaktadır. Kazak Türklerinin Kozı Körpeş Bayan Sulu destanı çok eski zamanlardan gelmekte olan aşk destanı ve aynı zamanda Kazak Türkler arasında çok yaygın olan destan türüdür. Bir aşk hikayesi olan bu destan mücadeleci bir uğraşım sonunda aşıkların kavuşmasıyla son bulur. Mücadelenin gücü o şeye inanılan ve verilen değerle ölçülür. Bu çalışmada Kozı Körpeş ile Bayan Sulu destanının tahlili yapılacaktır.

Anahtar Kelimeler: Kahraman, Mücadele, Mit, Destan, Erginlenme