GÜRCİSTÂN VİLÂYETİ KANUNNÂMELERİ’NİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Iasha BEKADZE

Çalışmamızda, II. Selim Devri’ne ait 1573 tarihli “Gürcistan Vilayeti Kanunnamesi” ve III. Mehmed Devri’ne ait 1595 tarihli “Gürcistan (Ahıska) Kanunnamesi”nin içerdiği hükümler tespit edilerek açıklığa kavuşturulmuştur. Bu kanunnamelerde Çıldır, nam-ı diğer Ahıska olan eyalette uygulanan sancak kanununun hükümleri, eyalet reayasından alınan vergi kalemleri, onların miktarları ve tahsil edilme zamanları belirtilmiştir. Ayrıca bölgede adaleti, huzuru sağlamak amacıyla çeşitli ceza hükümleri kanunlarda yer almıştır. Halkın pazar alım satım kurallarına uyması için gereken hükümler de kanunnamelerde belirtilmiştir. Çalışmamızda, Gürcistan’la ilgili kanunnamelerde yer almayan ve tahrir defterinde olan bazı hükümler de açıklığa kavuşturulmuştur. Çalışmamızın sonunda, Prof. Dr. Ahmed Akgündüz’ün yayınladığı Gürcistan, Çıldır ve Ahıska kanunnamelerinin metinleri verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Gürcistân, Vilâyet, Kanunnâme, Vergi, Çıldır, Ahıska